Mooi op een rij

Mooi in de rij  

Op bovenstaande foto ziet u een negental zwanen die samen met hun jongen mooi op een rij goed gesorteerd door het water trekken.

Wie zou dat zo geredigeerd hebben ?

Bloemrijke akkerranden

bloemrijke akkerrand

Afgelopen twee jaar heeft Laarbeeks Landschap veel geëxperimenteerd met de bloemrijke akkerranden om uiteindelijk te proberen een zo mooi en nuttig mogelijke rand te krijgen.
In eerdere jaren hebben we altijd begin april de akkerranden ingezaaid. Met name na het zeer droge voorjaar van 2011 waren we genoodzaakt om te kijken naar mogelijkheden om dit soort weersomstandigheden minder effect te laten hebben. We hebben daarom drie experimenten gedaan.


1.    Op een aantal percelen zijn in september de randen ingezaaid met een mengsel van wintergranen, zodat deze zich alvast konden ontwikkelen en minder nadeel hebben van droogte tijdens de kiemperiode. Vervolgens hebben we deze randen in april doorgezaaid met het gebruikelijke bloemenmengsel van korenbloem, klaproos, lupinen, ganzebloem, bladrammenas, vlas, boekweit, zonnebloemen, phacelia, margriet en duizendblad. Uit dit experiment blijkt dat met name de klaprozen en korenbloemen zich goed hebben ontwikkeld tussen de opgekomen granen. Later in het jaar blijft de bloei van andere bloemen achter. Meerjarige planten, zoals margriet en duizendblad ontwikkelen zich prima.


2   Op een aantal perceelsranden is geen bewerking uitgevoerd en niets gezaaid. Deze randen vertonen een heel ander beeld. Met name margrieten ontwikkelen zich goed in het voorjaar, en later ontwikkelen zich van nature aanwezige soorten als duizendblad. Door ontbreken van grondbewerking vind je maar weinig klaprozen en korenbloemen.


3    De overige perceelsranden/overhoeken zijn ingezaaid met genoemd mengsel en diverse granen. Door het voldoende natte voorjaar hebben een aantal planten zich relatief goed ontwikkeld. Gedurende het bloeiseizoen hebben zich met name bladrammenas en vlas en in mindere mate phacelia, zonnebloem, boekweit, korenbloem en klaproos laten zien. De granen zijn maar beperkt opgekomen, terwijl de tweejarige planten, zoals margriet en duizendblad zich niet hebben laten zien.
Uit het voorgaande kunnen het volgende concluderen:
De ontwikkeling van de zaden is sterk afhankelijk van het weer, van de mate van grondbewerking en zaaidiepte. Met name granen, zonnebloemen, bladrammenas, phacelia, vlas en boekweit moeten op een bepaalde diepte worden gezaaid. Andere soorten, zoals korenbloem en klaproos ontwikkelen zich het beste als ze oppervlakkig worden gezaaid. Daarnaast blijkt dat randen/percelen die al diversen jaren worden gebruikt als bloemrijke rand/overhoek door een beperktere grondbewerking meer last krijgen van andere overheersende kruidsoorten, zoals melde en grassen.

Wegbermen belangrijk voor de natuur

Ook in het agrarisch landschap van Laarbeek neemt het aantal soorten planten en dieren steeds verder af. Volgens Vogelbescherming Nederland  is op het boerenland het aantal vogels in 30 jaar tijd gehalveerd. Dit blijkt ook uit tellingen  die vogelwerkgroep de Ortolaan van IVN Laarbeek zelf heeft uitgevoerd. De belangrijkste oorzaak  voor die achteruitgang is een groot  tekort aan voedsel voor  allerlei dieren. Ook zijn er in het boerenland te weinig plaatsen waar dieren zich kunnen verschuilen en vogels kunnen broeden.
Om kruidenrijke wegbermen met veel soorten bloemen te krijgen is een verschraling van de bermen nodig. Dit wordt  bereikt door alleen nog in het najaar te maaien en  het maaisel telkens af te voeren. Vandaar dat IVN Laarbeek en het  Laarbeeks Landschap  onlangs overleg hebben gehad met vertegenwoordigers van de gemeente. We hebben daar gevraagd om  de natuurwaarde van de wegbermen verder te vergroten door het maaibeleid aan te passen. De gemeente heeft inmiddels voor deze aanpak gekozen en op enkele  plaatsen zijn de resultaten nu al zichtbaar.  Ook zorgt de gemeente er voor, dat  het maaisel uit sloten niet meer in de wegbermen terecht komt. Bij een grotere variatie aan planten zullen wegbermen veel meer voedsel bieden aan insecten en andere dieren.  Daarnaast is het nodig dat er meer struweel, laag struikgewas, kan ontstaan. Vandaar dat we de gemeente gevraagd hebben  om op een aantal plaatsen de wegbermen niet meer jaarlijks te maaien. Niet maaien betekent immers, dat er braamstruiken en andere soorten struikjes   spontaan gaan groeien . Zonodig kunnen we hier en daar wat bessendragende struikjes bijplanten . Het Laarbeeks Landschap kan hierbij behulpzaam zijn.
Hopelijk kan met een dergelijke aanpak de achteruitgang van de boerenlandvogels  en andere  dieren en planten,  stoppen. 
wegbermen

Ecologische verbindingszone langs de Goorloop bij de Laarsche Velden


Als vervolg op het reeds bestaande deel is vorig jaar ook een ecologische verbindingszone ingericht langs de Goorloop tussen de Lieshoutseweg en de Molenweg (achter de wijk Laarsche Velden), op de grens tussen Lieshout en Beek en Donk. Een opvallend element is de retentievijver langs de Lieshoutse weg, waarin o.a. het hemelwater van de school in opgevangen wordt. De retentievijver wordt al door veel vogels bezocht, zoals scholeksters, knobbelzwanen, ganzen, meeuwen, meerkoeten, enz. Door het oude populierenbosje te vervangen door struiken is de veiligheid verbeterd en is tevens meer variatie in beplanting ontstaan. Daardoor krijgt het gebied een hogere natuurwaarde.
Bij de inrichting van deze evz zijn zo veel mogelijk belangen aan elkaar gekoppeld. Leefgebied en migratie van planten en dieren staan in deze strook voorop, maar ook de berging van regenwater en de recreatie hebben hun plaats gekregen. Het overtollig water uit de wijk wordt in diverse vijvers opgevangen en daarnaast zijn wandelpaden aangelegd met vlonders, waardoor je tot dichtbij en over het water heen kunt lopen. Omdat de vijvers in verbinding staan met de Goorloop, dienen ze ook als overloop. Dat kan in de winter een mooie schaatsplas opleveren. Zo hebben de retentievijvers ook zeker een sociale functie in de buurt. Hoewel er nog geen huizen gebouwd zijn, is er wel al rekening gehouden met het toekomstige bouwplan De Hoge Regt.
Het is een mooi gebied geworden en zeker de moeite waard voor een wandeling. Door deze brede ecologische verbindingszone is een mooie overgang gemaakt van het landelijk naar het bebouwd gebied. Een toegevoegde waarde voor de natuur, het landschap en de leefomgeving.

Vrijwillige Weidevogelbescherming Laarbeek

Ook dit voorjaar zijn we weer met zo’n 30 vrijwilligers het veld ingegaan om de legsels van onze weidevogels te zoeken. Het begint met de kievit en het eerste kievitsei van Laarbeek werd dit jaar gevonden door Jan van Neerven. Het was voor Jan, die al vanaf het begin meedoet, de tweede keer dat hij de gelukkige was. Proficiat Jan en er was een leuk interview met Radio Kontakt waarin het belang van ons werk duidelijk werd aangegeven.
Er is elk jaar wel wat aan te merken op het weer, maar alles bij elkaar was het late maaien van de eerste snee gras wel het meest opmerkelijk. Hopelijk heeft dat geresulteerd in een redelijk aantal kuikens die al uit het weiland waren op het moment van maaien. Het volgen van kuikens is een moeilijke klus zeker in lang gras. Op bouwland (mais) lukt dat beter. Naast kieviten vinden we in Laarbeek een aantal legsels van de scholekster, wulp en grutto.
Zoals in de tabel is te zien blijft het aantal gevonden nesten voor de grutto de laatste 3 jaar ongeveer gelijk terwijl 2009 geen enkel gruttonest werd gevonden!! Dat is een prachtig resultaat. Ze zitten bijna allemaal in de buurt van de Beukendreef in Mariahout. Het resultaat voor de scholekster is weer op het peil van 2009/2010 na de dip in 2011. De wulp blijft gelukkig vrijwel constant .
Dan de kievit. Na 191/208/215 legsels in resp. 2009/2010/2011 is er dit jaar een forse daling tot 167 legsels. Dit is een algemeen beeld voor heel Nederland en wij vinden dat zorgelijk.
Ondanks de inzet van de vrijwilligers blijft het aantal vliegvlugge kuikens te laag. Er wordt gezocht naar de oorzaken van de slechte overlevingskansen van de kuikens. Vermeldenswaard is nog wel dat dit jaar door bewerking  van het land geen enkel nest verloren is gegaan.
Dat geldt voor de gevonden en gemarkeerde legsels. Hieruit blijkt de goede samenwerking met de agrariërs waarvoor we ze namens de vogels hartelijk bedanken. Uiteraard vinden we niet alles en er zullen zeker nesten door bewerking verloren gegaan zijn.

scholekster kuiken

Resultaten             2009               2010              2011                 2012

Grutto                  0                     9                      10                      11

Kievit                   191                  208                  215                    167

Scholekster           16                   20                    10                      19

Wulp                    8                     16                    11                      13

Totaal                  215                  253                  246                    210

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Aanvullende informatie